-
1.2.1.2. Lobo mariño de capelo

Lobo mariño de capelo

Orde Carnívora

Familia Phocidae Gray, 1821

Subfamilia Phocinae Gill, 1866

Xero Cystophora Allen, 1880

Cystophora cristata (Erxleben, 1777)


Nomes comúns: foca de casco (castelán), foca de crista (catalán), lobo mariño ou foca de capelo (galego), hooded seal (inglés), phoque á capuchon (francés), foca de mitra (portugués).


DESCRICIÓN


O nome común desta especie, débese á protuberancia nasal que presentan os machos e que se estende desde ou extremo do fociño ata os ollos. Trátase dun apéndice nasal a modo de saco, que inflan os machos, ten aspecto de vexiga de cor vermello intenso a través dun dous seus orificios nasais. Sábese que se trata dunha expansión do tabique nasal, este é groso e elástico, e cando ou animal pecha un dous seus orificios nasais fai saír o aire a través do nariz, expándese e é empurrado cara fora a través do orificio nasal oposto.

Teñen unha cabeza abondo corta, grandes ollos e o fociño é ancho. A lonxitude media nos machos é de 2.6 metros, mentres que as  femias non acostuman superar os 2 metros. O seu peso está comprendido entre os 200-350 Kg no caso dous machos e 150-300 non das femias. O peso correspondente á peluxe e a capa de graxa varía en función do tamaño corporal, entre 60-150 Kg, o cal dános unha idea da adaptación da especie ás augas frías.

Os individuos adultos presentan unha peluxe con manchas de cor castaño mouro ou negras sobre un fondo gris prateado, que son máis numerosas no dorso. Cando están na auga, a súa coloración é dun gris mouro uniforme.

As crías, durante o seu estadio intrauterino antes de nacer, desenvolven unha peluxe gris cremosa que mudan antes do parto. Así, nacen cunha peluxe curta de cor azul lousa, que é mais clara polo ventre. A súa fórmula dentaria é 2.1.5/1.1.5, e todos os seus dentes son de pequeno tamaño. A lonxevidade para ambos sexos é duns 35 anos.


DISTRIBUCIÓN


A súa área de distribución está limitada ás augas árticas e subárticas do Atlántico norte, incluíndo ou sur de Grenlandia, Spitsbergen, Islandia, Terranova, ou Golfo de San Lorenzo e ou Estreito de Davis.

As súas zonas de reproducción son Jan Mayen, ou Estreiño de Davis e o norte e sudoeste de Terranova. O Estreito de Denmark, situado entre Grenlandia e Islandia, é ou lugar ao que acoden cada verán para realizar a muda.

Nas costas da península Ibérica producíronse uns 10 rexistros desta especie durante os últimos 20 anos. Crese que estes animais chegaron ás nosas latitudes sobre xeo flotantes e ao derretérense buscaron as augas máis frías no verán. A poboación mundial estimarse nuns 400.000 individuos.


ESTADO DE CONSERVACIÓN


Convenio de Berna: anexo III.


REPRODUCIÓN


A época de reproducción cadra nas tres áreas de cría. Os partos prodúcense durante a segunda metade do mes de marzo, e teñen lugar no centro dun grande témpano de xelo. A cría, ao nacer, mide uns 95 cm, e o seu peso está comprendido entre os 23-30 Kg. O período de lactancia dura entre 7 e 12 días, e o cachorro é amamantado 3 ou 4 veces ao día, chegando a consumir ata 2 Kg de leite diarios. Mentres é atendido pola femia, o intestino da cría permanece entupido por un mesto tapón constituído por pel e feces, que se forma preto do ano durante a muda embrionaria. Deste xeito, asegúrase a absorción e máximo aproveitamento do leite durante o curto período de lactancia. Esta é tan nutritiva (45-65 % de materia graxa) que o cachorro é destetado con 12 Kg de máis respecto ao seu peso inicial, sendo almacenados en forma de graxa.

A femia atende á cría sobre ou xelo e mentres tanto é cortexada por un macho que permanece na auga. A estes grupos de tres individuos acostuma chamárselles familias, pero este termo é cuestionábel, xa que non se ten constancia de que nesta especie se formen parellas estábeis.

Uns 12 días despois do parto, a femia ovula e entón ten lugar o apareamento. As cópulas realízanse na auga. Ao cabo de 16 semanas prodúcese a implantación do óvulo fecundado, e tras unha xestación de 240-250 días, nace á cría.

Os machos atinxen a madurez sexual aos 4-6 anos, e é entón cando comeza a desenvolverase a protuberancia nasal. Respecto ás femias, a madurez sexual atínxese entre os 2 e os 9 anos. Aos 3 anos de idade, o 50% das  femias son sexualmente maduras, mentres que aos 6 anos, a porcentaxe é do 90%.


DEPREDADORES E AMEAZAS


É unha especie moi apreciada pola súa pel, sobre todo os cachorros. Tradicionalmente as cacerías eran levadas a cabo nas áreas de muda e as de reproducción por noruegos e canadenses principalmente. Diversas aldeas de Grenlandia practican aínda hoxe unha caza de subsistencia, que está cada vez máis alterada por beneficios económicos que lles reporta a venda de peles. Actualmente a regulación da caza prohibe a súa práctica nas áreas de reproducción. Os principais depredadores naturais da especie son os osos polares, que atacan aos grupos reprodutores, e as quenllas, que ou fan sobre os animais xoves e aqueles que presentan algunha tara física.


ENFERMIDADES E PARASITOS


Citáronse diversas especies de helmintos parasitando a esta especie, pero considerarse que a súa infestación non provoca problemas aos individuos sans. Realmente sábese moi pouco a respecto das patoloxías que poden sufrir estes animais. A información de que se dispón provén de individuos mantidos en catividade e refírese a diversas infeccións de orixe bacteriano.

Considerarse que tanto as treboadas como os accidentes sufridos nas placas de xelo poden orixinar diversas lesións de importancia e mesmo chegar a causar a morte.


ALIMENTACIÓN


Aliméntase nas augas profundas e atravesan un período de xaxún durante as épocas de muda e reproducción. A pesar de que se coñece moi pouco sobre a súa alimentación, sábese que captura arenque, bacallao, lula, polbo, camarón, mexillón e estrelas de mar.


COMPORTAMENTO


Durante ou período de apareamento é frecuente observar sobre unha placa de xelo a unha femia xunto a un macho grande e vello, que grazas á súa forza e tamaño consegue desprazar aos machos máis xoves. Estes acostuman manterse nadando ou redor do témpano e tentan achegarse, sen éxito, á femia, levando a cabo unha serie de movementos rebuldeiros, a miúdo acompañados de ataques e berros.

-
-